Het gebeurt sneller dan je denkt: de koffiebeker klotst over en over het sneeuwwitte zitkussen loopt een lelijk bruin spoor van druppels. Of de leren bank, mooi gepositioneerd tussen twee ramen, krijgt bij het water geven van de planten ook een paar slokken water mee en bedankt je met grillige witte kalkranden. Of de klant stapt het kantoor binnen met sneeuw- of regenatte schoenen en laat niet alleen opdrachten achter, maar ook modderbruine voetsporen op het lichte tapijt. Textiel zonder resten reinigen kan een lastige klus zijn. Wie echter een paar onderhoudswijsheden onthoudt, kan bij een klein ongelukje niet alleen snel handelen, maar weet ook hoe stoffen, bekleding & co. er lang goed uit blijven zien.
Als het gaat om het reinigen van vervuilde stoffen, is snel handelen vooral het allerbelangrijkst. Want hoe langer vuil de tijd heeft om in de vezels door te dringen en deze blijvend te verkleuren of zelfs te beschadigen, hoe moeilijker het wordt om het volledig te verwijderen. Regelmatig onderhoud van textiel op kantoor is in ieder geval de moeite waard, want een stof die regelmatig wordt gereinigd, blijft langer kleurecht en voelt ook prettiger aan.
Een kleine gids voor textielmaterialen
- Katoen, wol en linnen
- Synthetische stoffen
- Leer
- Mesh
De bekleding van bureaustoelen is net zo veelzijdig als de wensen en ideeën van de mensen die erop zitten: van de met leer beklede directiestoel tot de sportstoel met luchtige mesh-stof die je ook kent van rugzakken en sportschoenen, alles is verkrijgbaar. Natuurlijk zijn er ook bekledingen van katoen, polyester, kunstleer of netstof. Deze materialen worden ook gebruikt voor loungemeubelen, barkrukken, bezoekersstoelen, bankstellen – en ook voor functionele meubels voor thuis, zoals gaming-bureaustoelen of vertegenwoordigers van het duizenddingendoekje-genre „Living bureaustoelen“, die de voordelen en styling van een comfortabele fauteuil voor de woonkamer combineren met de eisen van een werkstoel. Net als gordijnen en tapijten moeten bekleding en stoffen regelmatig worden gereinigd.
Elke stof heeft een reiniging nodig die past bij het materiaal – en als er grover vuil op komt, de juiste vlekverwijdering. Bij organische vlekken, zoals bloed of ei, is een mengsel van koud water en een beetje afwasmiddel of shampoo aan te raden. Bij lippenstift, balpen, inkt of koffie kan het koude water-shampoomengsel na het drogen worden ondersteund met een druppel wasbenzine of vlekkenverwijderaar. Bij niet-wateroplosbare vlekken zoals boter, verf, vet, olie of schoensmeer gebruik je wasbenzine of spiritus – waarbij voor de hoeveelheid altijd geldt: minder is meer en voorzichtig herhalen is beter dan de veel-helpt-veel-methode.
De juiste verzorging voor elke stof
Katoen, wol en linnen
Zitkussens, gordijnen, tapijten of bekleding van een natuurproduct zoals katoen, wol of linnen zijn iets lastiger schoon te maken dan kunstvezels. Voor oppervlakkige reiniging is de stofzuiger de beste manier om kruimels, haren, stof of pluis grondig te verwijderen. Met het mondstuk zuigt zelfs een op een lage stand ingestelde stofzuiger alle deeltjes in de stofzak die zich in kieren of plooien verstoppen. Als alternatief kun je gestoffeerde meubels ook afborstelen met een zachte borstel. Perfectionisten moeten weten dat de professional zowel de stofzuiger als de borstel altijd met de vleug mee over de bekleding haalt om strepen te voorkomen.
Hebben de kussens een vlek gekregen, dan geldt de volgende vuistregel: Komt er vet aan te pas, dan mag een scheutje afwasmiddel of milde shampoo op een vochtige doek worden gedaan; anders niet. In andere gevallen volstaat namelijk een met koud water bevochtigde zeemleren doek of pluisvrije stoffen doek, waarmee de vlek vanaf de randen naar binnen toe wordt weggeveegd en zo geleidelijk wordt verwijderd. Met gedestilleerd water werk je beter. Zo voorkom je kalkvlekken die zich na het drogen kunnen vormen. Natte meubelbekleding van natuurlijke stoffen kun je ook voorzichtig met een föhn drogen – en ze mogen in geen geval worden gebruikt zolang ze nog vochtig zijn. Bij synthetische stoffen moet de haardroger uit blijven om te voorkomen dat de kunststofvezels smelten of verbranden.
Synthetische stoffen
Polyester en microvezels kunnen qua reiniging veel hebben. Je kunt ze zonder zorgen dagelijks met de stofzuiger reinigen en omdat hun vezels een gladdere structuur hebben dan natuurproducten, zijn vlekken over het algemeen ook makkelijker te verwijderen. Maar ook hier geldt bij het verwijderen van vlekken: het soort vlek bepaalt de reiniging.
Leer
Of het nu gaat om een directiestoel, een representatieve bezoekersbank of loungemeubels: leer is een bijzonder gevoelig materiaal dat veel aandacht nodig heeft. Zorgvuldigheid in de omgang begint al bij de plek waar het meubel staat. Omdat leer gevoelig is voor licht, mogen meubels met een dergelijke bekleding niet in de buurt van ramen worden geplaatst. Valt er eenzijdig licht op, dan kunnen leren meubels vlekkerig worden of ongelijkmatig donkerder verkleuren. Bovendien moeten deze mooie stukken in een ruimte staan met voldoende luchtvochtigheid. Leer heeft vocht nodig zodat het niet uitdroogt en bros of breekbaar wordt.
Voor het reinigen van leren bekleding zijn er enkele taboes: vlekverwijderaars, terpentine, benzine of oplosmiddelen mogen absoluut niet worden gebruikt. Het is helemaal voldoende om het oppervlak eenmaal per week met een vochtige doek stofvrij te maken. Zolang je voorzichtig bent, mag ook de stofzuiger worden gebruikt.
Zweet en huidvet laten na verloop van tijd sporen achter op leer, daarom moet het regelmatig met een vochtige doek worden gereinigd. Ook hardnekkigere vlekken verwijder je met een vochtige doek en verzorg je het leer daarna. Ongecoat leer heeft geen speciale verzorging nodig, terwijl suèdeleer regelmatig met een speciale rubberborstel kan worden behandeld om de structuur te behouden.
Vetvlekken op glad leer kun je rustig tegemoet treden: vet trekt namelijk geleidelijk in het leer en wordt onzichtbaar. Vloeistoffen moet je echter meteen voorzichtig met een doek of keukenpapier opnemen – en zeker niet uitwrijven. Suède moet na een vlek worden behandeld met een geschikte impregneerspray of leerreiniger. Het spreekt voor zich dat je vooral bij leren meubels de onderhoudsinstructies van de fabrikant moet volgen.
En wat als het ongeluk met de gieter uit het begin gebeurt? Blijf rustig, neem het water op en pak eventuele kalkranden aan met het volgende recept: Meng gelijke delen melk en water, doop er een schone doek in en poets daarmee voorzichtig de getroffen plek op.
Mesh
Met „Mesh“ worden luchtdoorlatende stoffen bedoeld, meestal op basis van nylon. Preventief kunnen deze stoffen met siliconenspray worden behandeld om ze tegen vervuiling te beschermen. Op zichzelf zijn ze echter vrij slijtvast en kunnen ze zowel met een vochtige doek als, bij hardnekkiger vervuiling, met een druppel afwasmiddel op een vochtige spons worden gereinigd. Ook hier is het belangrijk dat het materiaal genoeg tijd krijgt om volledig te drogen. Want zoals gezegd: bij kunststoffen is het gebruik van haardrogers, warmtestralers of andere warmtebronnen geen goed idee.
Het eerste deel van een serie over materiaalonderhoud gaat over „hardware“ zoals chroom, hout en hard plastic.