Een orthopedische stoel als deel van de oplossing
Er zijn prettigere vooruitzichten: Met een vaag pijnlijke rug acht uur of langer achter de computer zitten, is voor de meesten niet iets wat je per se meegemaakt moet hebben. Toch zijn rugklachten, een onaangenaam trekkend of gespannen gevoel in de rug, een constante metgezel geworden voor werkenden die grote delen van hun dag zittend aan het bureau doorbrengen. Een deel van de oplossing kan de aanschaf van een orthopedische bureaustoel zijn. Wat de meesten niet weten: De Deutsche Rentenversicherung helpt bij de aanschaf.
2. Orthopedische bureaustoel: welke varianten zijn er?
3. De juiste contactpersoon: Deutsche Rentenversicherung Bund
4. De medische blik: niet de bureaustoel geneest, maar als team is hij sterk
5. De juiste weg naar de vakspecialist loopt door de papierjungle
6. De juiste lijn naar de juiste instantie
Tafel en stoel, beschouwd als dagelijks gebruikte hulpmiddelen
Sinds mensen werken, gebruiken ze gereedschap. Door veranderingen in de technische mogelijkheden en behoeften veranderden ook de voorwerpen die werknemers nodig hebben. Twee tijdperken hebben in dit verband voor grote veranderingen gezorgd: de industrialisatie en, bijna een eeuw later, de grootschalige invoering van computers in allerlei beroepsgroepen. In een tijd waarin zelfs timmerlieden er niet onderuit komen om een of twee computers op kantoor te zetten om concurrerend te blijven, zijn ooit zo uiteenlopende beroepen – in elk geval van buitenaf bekeken – behoorlijk op elkaar gaan lijken. Of het nu gaat om een advocaat, salesmanager, arts, groothandelsmedewerker of boekhouder: allemaal staren ze korter of langer naar beeldschermen – en zitten daarbij. Zelfs voor studenten speelt de tijd buiten de collegezaal zich meestal achter de laptop af. Door de verkorting van de schooltijd en studietrajecten heeft ook het onderwijssysteem de dagen van scholieren en studenten langer gemaakt – en daarmee ook de tijd die op stoelen moet worden doorgebracht. Kortom: er wordt in het algemeen veel te veel gezeten.
Lange tijd golden een krachtige computer, een snelle internetverbinding en de telefoons in de beleving van werknemers en werkgevers als de belangrijkste hulpmiddelen voor kantoorwerk. Maar sinds rugklachten door artsen en zorgverzekeraars als volksziekte worden gezien, hebben ook tafel en stoel steeds vaker de status van “hulpmiddelen” gekregen. Kortom: een vooruitziende werkgever en een gezondheidsbewuste zelfstandige besteden bij de inrichting van een werkplek minstens net zoveel aandacht aan het meubilair als aan de techniek.
Orthopedische bureaustoel: welke varianten zijn er?
Vooral als het om stoelen gaat, is er de afgelopen jaren veel veranderd. Van een degelijke bureaustoel wordt tegenwoordig verwacht dat hij op zijn minst een in hoogte verstelbare zitting, aanpasbare armleuningen en een verstelbare rugleuning heeft. Een orthopedische bureaustoel is een zitmeubel dat zich ergonomisch aan de behoeften van de gebruiker laat aanpassen – kort gezegd: waarop je gezond kunt zitten. Meestal worden ze echter pas gebruikt wanneer langdurig zitten tot pijn of orthopedische problemen leidt – die dan verlicht moeten worden. Als een werknemer bijvoorbeeld last heeft van ernstige, onduidelijke rugpijn, een reumatische aandoening of de gevolgen van een hernia, kan een geschikte bureaustoel de terugkeer naar het werk vergemakkelijken.
De juiste contactpersoon: de Deutsche Rentenversicherung Bund
Onder deze omstandigheden komt ook de Deutsche Rentenversicherung in beeld. Tot haar wettelijk vastgelegde taken (§§ 9 e.v. SGB VI) behoren ook voorzieningen voor participatie, “om de gevolgen van een ziekte of een lichamelijke, verstandelijke of psychische beperking voor het arbeidsvermogen van een verzekerde tegen te gaan of te overwinnen en beperkingen van zijn arbeidsvermogen te voorkomen.” Eenvoudig gezegd betekent dat in grote lijnen: als een werknemer het risico loopt door een ziekte niet meer te kunnen werken, helpt de Duitse pensioenverzekering ook bij de aanschaf van een orthopedische bureaustoel. Voorwaarde is dat het arbeidsvermogen van de betrokkene aanzienlijk bedreigd of verminderd is en met de aanschaf van zo’n bureaustoel hersteld kan worden, respectievelijk dat het risico op arbeidsongeschiktheid volledig kan worden afgewend.
Als je je maar een paar regels door de voorwaarden heen worstelt, wordt al snel duidelijk: wie alleen comfortabeler wil zitten omdat die na een werkdag af en toe gespannen thuiskomt, kan een bijdrage of volledige vergoeding voor een orthopedische stoel wel vergeten. Wie echter de gevolgen van een bestaande beperking door een ziekte wil compenseren, is bij de Deutsche Rentenversicherung aan het juiste adres.
De arbeidsbescherming geldt hier overigens niet: werkgevers zijn alleen verplicht om hun werknemers ergonomische zitmeubelen ter beschikking te stellen. Dat betekent niet dat ze speciale meubels moeten aanschaffen die rekening houden met individuele beperkingen door een ziekte. Kortom: een klassieke bureaustoel – ja, een speciale stoel waarvan de instelmogelijkheden bijvoorbeeld zijn afgestemd op de ziekte van Bechterew – nee.
De medische kijk: niet de bureaustoel geneest, maar in teamverband is hij sterk
Voordat je naar de meubelzaak of de webshop van een kantoorinrichter gaat, kun je beter eerst een arts bezoeken. Want als je langdurig last hebt van je rug en alle bekende oefeningen die door zorgverzekeraars en gezondheidsmagazines worden aanbevolen niet helpen, kan er een dieper medisch probleem zijn. Dr. Christian Schneider is hoofdarts van het sportorthopedisch instituut en het ruginstituut van de „Schön Klinik“ in München Harlaching. De sportarts werkt als expert in conservatieve behandelingen en legt de klassieke aanpak als volgt uit: „Als een patiënt klaagt over nieuw ontstane rugpijn, is het eerst belangrijk om acute problemen zoals een hernia of een geactiveerde reumatische aandoening uit te sluiten of vervolgens passend te behandelen.“ Als aanvullende therapie tijdens de revalidatie kan een geschikte bureaustoel of een stoel-bureaucombinatie zeker helpen, bevestigt de specialist. Dergelijke „intelligente“ meubels kunnen namelijk nog specifieker op de behoeften van de patiënt worden afgestemd dan gewone kantoormeubelen.
Juist bij aspecifieke rugklachten zonder diepere medische oorzaken kan een orthopedische bureaustoel helpen. „Idealiter zijn ze uitgerust met beweegbare onderdelen, zodat statisch zitten verandert in constante beweging“, aldus Dr. Christian Schneider. „Een tijdlang waren die zitballen erg populair“, herinnert hij zich. „Als ik ervan uitga dat de wervelkolom voortdurend in beweging zou moeten zijn, dan ben ik met zo'n zitbal in de juiste maat zeker op de goede weg.“ Hun populariteit is in de loop van de tijd echter sterk afgenomen, vertelt hij. Namelijk toen gebruikers ineens nieuwe klachten kregen: spierspanning. „Het hoort bij de aard van een bal dat ik er nooit rustig op kan zitten en – dat is het gewenste effect – met mijn rug voortdurend corrigerende bewegingen moet maken, die op hun beurt de spieren versterken.“ Maar zoals bij elke sportieve training die je van de ene op de andere dag acht uur of langer per dag doet: „Dat geeft spierpijn.“ Voor het begin raadt hij stoelen aan waarvan de zittingen actief maar ontspannen zitten mogelijk maken. Voor alle kantoormeubelen is het essentieel dat ze rechte hoeken mogelijk maken. „Heupen, knieën en ellebogen moeten in een hoek van 90 graden ten opzichte van het bovenlichaam, de bovenbenen en de onderarmen worden gepositioneerd“, aldus Dr. Christian Schneider. Er bestaat geen diagnose die automatisch leidt tot een orthopedische stoel. Bovendien: „Zo'n stoel kan altijd slechts deel van de therapie zijn en niet de therapie zelf.“
De juiste weg naar de vakhandel loopt door de papierwinkel
In principe kan iedereen die zittend werkt contact opnemen met de Deutsche Rentenversicherung en met een geschikt kantoormeubel ervoor wil zorgen dat hij ook in de toekomst kan blijven werken – of daarvoor nu een speciale stoel of tafel nodig is. Typische situaties zijn bijvoorbeeld een doorgemaakte tussenwervelschijfoperatie, een verstijfde wervelkolom, een holle rug, aandoeningen van het skelet of van de beenaderen. Daarom komt het advies om zo'n meubel aan te vragen vaak van een arts. Hoe je dit advies het beste kunt opvolgen, legt Grit Wolter van de Deutsche Rentenversicherung Bund uit.
Hoewel de weg naar orthopedisch kantoormeubilair niet bijzonder ingewikkeld is, zijn er wel een paar valkuilen. De grootste meteen maar eerst: handel niet overhaast. „Zoals voor alle verstrekkingen in natura geldt ook voor de orthopedische bureaustoel: laat eerst de aanvraag goedkeuren en ga dan pas kopen.” Wie eerst tot aankoop overgaat en daarna een factuur indient, verspeelt in de regel zijn aanspraak op deelname. „De juiste volgorde is juist als volgt: eerst de aanvragen opvragen, invullen, een brief van de arts toevoegen, indienen en op goedkeuring wachten”, aldus Grit Wolter. Concreet heeft de aanvrager in elk geval een „Antrag auf Leistungen zur Teilhabe für Versicherte – Rehabilitationsantrag“ (Formular G100) nodig, daarnaast de „Anlage zum Antrag (Bürostuhl)“ (Formular G3143) en een schriftelijke diagnose van de arts, voorzien van een motivering waarom hij passend kantoormeubilair zinvol vindt. Als alternatief kan de arts het formulier „Ärztlicher Befundbericht zum Antrag auf Leistung zur Rehabilitation“ invullen. „Alle formulieren staan op de homepage van de Deutsche Rentenversicherung als download klaar – afzonderlijk of als verzamelmap”, legt Grit Wolter uit.
Als de aanvragen en attesten zijn ingediend, duurt de behandeling meestal niet lang. Grit Wolter spreekt over dagen, niet weken. Zodra de positieve beslissing binnen is, is het tijd om naar de vakhandel te gaan, waar de patiënt zich moet laten adviseren en verschillende stoelen moet uitproberen. „De patiënt kan dan zelf kiezen of hij de factuur wil voorschieten en de aankoopprijs daarna van ons vergoed wil krijgen – of dat hij de factuur wil indienen en de Deutsche Rentenversicherung het bedrag voor hem betaalt.”
Er is overigens geen maximumbedrag voor deze voorziening. „Alle aanvragen worden door onze sociaal-medische dienst beoordeeld aan de hand van de medische diagnose”, bevestigt Grit Wolter. Dat is belangrijk, omdat bij sommige diagnoses bijvoorbeeld een stoel niet voldoende is of een in hoogte verstelbare tafel ook zinvol kan zijn, die dan daarbovenop wordt goedgekeurd. Nog een laatste opmerking over de communicatie: aanvragen moeten om bewijsredenen per post worden ingediend; om de termijn te halen is een aanvraag per e-mail in eerste instantie ook voldoende – bewijsstukken moeten wel per post en ondertekend worden nagezonden.
De juiste weg naar de juiste instantie
FORMULIEREN DOWNLOADEN
Het formulierpakket „Leistungen zur Teilhabe am Arbeitsleben“ is op de homepage van de Deutsche Rentenversicherung te downloaden:
(Services -> Formulieren & aanvragen -> Revalidatie -> Voorzieningen voor deelname aan het arbeidsleven).
Het actuele formulier „Bijlage bij de aanvraag“ kun je downloaden op de homepage van de Deutsche Rentenversicherung:
(Services → Formulieren & aanvragen → Revalidatie → Bijlage bij de aanvraag)
Contact
POST
Deutsche Rentenversicherung Bund, 10704 Berlijn.
meinefrage@drv-bund.de (Aanvragen)
GRATIS INFORMATIETELEFOON
0800 1000 48070 (ma-do, 7.30-19.30 uur, vr tot 15.30 uur)
INTERNET
www.deutsche-rentenversicherung.de
Daar is een zoekfunctie voor adviespunten beschikbaar die op basis van de postcode het dichtstbijzijnde servicekantoor vindt. Daar staan verzekeringsadviseurs je persoonlijk of telefonisch te woord.